ADVERTISEMENT

FoA. Academy: wie kan er Adidas-slippers dragen naar werk?

De slipper en techno-mode zijn boeiende gespreksonderwerpen

FoA. Academy geeft jonge onderzoekers een platform waar zij hun onderzoeksproject op het gebied van mode en sociaal culturele trends delen met een breed publiek. De inzet van de 15-september editie: de Adidas-slipper en de aantrekkingskracht van techno-mode. 

De zesde FoA. Academy heeft hevige concurrentie van het warme weer, maar ondanks de keuze tussen een warme SSBA Salon in de Stadsschouwburg of een zwoele zomeravond op het terras, zijn er genoeg leergierigen geïnteresseerd in de kwesties wie nou Adidasslippers aan kan naar werk en de aantrekkingskracht van techno-mode.

Mark Zuckerburg en de slipper

Vorig jaar was het ineens een trend, de Adidasslipper, ingezet door allesbehalve een mode-icoon. Mark Zuckerberg, CEO van Facebook, draagt ze naar kantoor. Samen met hoodie, vaalgewassen t-shirt en jeans of in de zomer zelfs een heuse korte broek. De slipper in het straatbeeld werd niet door iedereen gewaardeerd, sterker nog, er barste een flinke discussie los. Marguerite van den Berg is docent sociologie aan de Universiteit van Amsterdam en werd door het onderwerp en de daarbij horende discussie aangegrepen. Het werd onderwerp van haar onderzoeksproject over esthetisch werk. 

Wet tegen ongepaste kleding

Want Valerio zou ermee weg komen. Die hippe blogster die net bij de New York Fashion Week vandaan komt ook, een hoger opgeleide dame kan er prima haar boodschappen op doen en de hipster krijgt complimenten als hij op z’n slippers mét witte sportsokken de deur uit gaat. Maar de jonge Surinamer met gouden tanden, dreadlocks en een The North Face jas niet. En de imam van de moskee iets verderop al helemaal niet. Laat staan Stefan, een plattelandsjongen die op z’n slippers en in z’n mouwloze hemd de Sociale Dienst binnenloopt, op zoek naar een baan.

Waarom is iets voor de een een statussymbool en wordt de ander gezien als armoedzaaier? Wat is de ethiek van esthetiek? De maatschappij heeft daar een duidelijk oordeel over en esthetiek is onbedoeld in veel interacties belangrijker geworden. Sterker nog: sinds 1 januari 2015 is er een wet die werkzoekenden dwingt om zich gepast te kleden en indien managers mensen ongepast gekleed vinden, kunnen ze zelfs een boete op laten leggen. ‘Gelukkig’ blijft het vaak bij het dreigen ermee, maar resulteert dat wel in een aangepast keurslijf, terwijl we tegelijk ook vragen om iets ‘eigens’ te geven. En wat voor de norm voor de ene is, hoeft niet dezelfde voor de ander te zijn. Gender, bevolkingsgroepen, allemaal kijken ze daar anders tegenaan.

"Mode is het lievelingskind van het kapitalisme en toch verwachten we van iedereen een eigen stijl"
Karlijn Boersma in een lichtblauw ensemble van FoA.
1/4
Karlijn Boersma in een lichtblauw ensemble van FoA.

Er is geen richtlijn voor esthetiek

Vroeger was kleding op de werkvloer een stuk eenvoudiger: mannen droegen een uniform, of pak. Daar werd de airco op afgesteld, zodat de heren ook op warme dagen toch fatsoenlijk voor de dag konden komen. Het verschil tussen werkvloer en privé lijkt op het gebied van kleding steeds meer in elkaar over te lopen, er is weinig onderscheid meer. Dat het voor de een vanzelfsprekend is dat je altijd in je beste pak naar een sollicitatie gaat, blijkt voor de ander een stuk lastiger. Zeker als je onderaan de maatschappij bungelt, Adidasslippers binnen je budget liggen én overal gedragen worden. Toch worden die mensen door het dragen van de slipper niet serieus genomen. De Sociale Dienst vindt het ongepast. Esthetiek wordt van iedereen op de arbeidsmarkt gevraagd. Maar één simpele richtlijn wat dan esthetisch is, dat is er niet meer. Probeer dan nog maar eens representatief jezelf te zijn.

In samenwerking met de SSBA Salon, de culturele deeltjesversneller van de Stadsschouwburg, organiseert First of August, de FoA Academy.
2/4
In samenwerking met de SSBA Salon, de culturele deeltjesversneller van de Stadsschouwburg, organiseert First of August, de FoA Academy.

Draagbare technologie: de aantrekkingskracht van techno-mode

Lianne Toussaint is cultuurwetenschapper en promovenda aan de Radboud Universiteit Nijmegen. Haar interesse is gewekt door de sociaal-culturele implicaties van techno-mode. Want dat we een intieme relatie met kleding hebben, is inmiddels duidelijk, niemand die onbedekt de deur uit gaat. Maar hoe zit het met kleding en technologie? Waar we techniek eerder via externe middelen gebruikten, is er de afgelopen jaren een nieuwe generatie ontwerpers opgestaan die bewijst dat je technologie ook kunt dragen. In kleding. Techno-mode dus. Steeds vaker komen er berichten over intelligente kleding zoals jassen die zichzelf kunnen opwarmen, een jas die je de weg kan wijzen (samenwerking tussen Levi’s en Google, de eerste jassen komen volgend jaar op de markt), een shirt dat door zonnecellen je telefoon op kunt laden, een jurk die je emoties weergeeft of een hardloopshirt dat oplicht in het donker. Je kunt het zo gek niet bedenken, of ontwerpers zijn er mee aan het spelen. 

Yogabroek met bewegingsmeter

In eerste instantie klinkt het bijzonder en fascinerend, maar wat als je dieper door de lagen bedekking heen gaat kijken naar de gevolgen? Een jurk waarop al je social media-uitingen worden afgebeeld, is dat altijd representatief voor jezelf? Soms wil je liever niet meer met dingen geconfronteerd worden. Techno-mode heeft invloed op twee sociale aspecten: expressie vermogen en waarnemingsvermogen. Als kleding signalen uitgeeft, wat voor effect heeft dat op onderlinge communicatie? Ga je iets dragen als het altijd signalen uitzendt waar jij als drager niet altijd invloed op hebt? Als je glow in the dark t-shirt aangaat omdat het schemert, terwijl jij een romantische wandeling op het strand aan het maken bent met je lief en de zonsondergang wilde zien? Toussaint is benieuwd naar de versmelting van kleding en technologie en hoe dit onze fysieke relatie tot mode beïnvloedt. Want in kunst kan alles, hoe gekker, hoe beter. Maar zit jij te wachten op een yogabroek met bewegingsmeter?

Boersma biedt een podium aan modemensen met een verhaal en daarmee bewijst ze meteen: mode hoeft niet oppervlakkig te zijn.
3/4
Boersma biedt een podium aan modemensen met een verhaal en daarmee bewijst ze meteen: mode hoeft niet oppervlakkig te zijn.

Een jas die smog meet

De aantrekkingskracht voor ontwerpers is er door het onmogelijke mogelijk te maken en de functie van kleding te veranderen van iets esthetisch, iets dat je draagt omdat je het mooi vindt, naar iets functioneels. Een mooi voorbeeld is de parka van Nieuwe Heren. Deze jas meet luchtvervuiling en adviseert je het in de jas bevestigde mondkapje te gebruiken bij gevaar. Een prachtig concept, want normaal gesproken kun je luchtvervuiling alleen bij smog waarnemen, terwijl het ook in lichtere mate al een risico voor de gezondheid kan zijn. Toch roept dit ook twijfels op: wat als ik de waarschuwing negeer? Wie heeft inzicht in de data van de jas? En is het voor de Nieuwe Heren dan uiteindelijk niet interessant om met een grote partij als een zorgverzekeraar in zee te gaan?

Vier jassen in één

Toch loopt Nederland in de techno-mode voorop, zonder dat er bij ieder ontwerp naar de ethische aspecten wordt gekeken. Toepassing en toegevoegde waarde winnen het tot nu toe van maatschappelijke kwesties. Ondanks de vragen die techno-mode oproept, liggen er ook veel kansen. Op het gebied van duurzaamheid bijvoorbeeld, want wat als we allemaal slechts één jas nodig hebben die onze temperatuur kan regelen, en niet voor vier seizoenen verschillende? En wellicht is dit de kans om van massaproductie terug te gaan naar gepersonaliseerde, op maat gemaakte items. Afgestemd op jouw fysieke informatie en behoeften. En dan het liefst te veranderen van kleur en vorm met slechts één druk op de knop. Het moet natuurlijk wel hip blijven. 

FoA. Academy geeft jonge onderzoekers een platform waar zij hun onderzoeksproject op het gebied van mode en sociaal culturele trends delen met een breed publiek.
4/4
FoA. Academy geeft jonge onderzoekers een platform waar zij hun onderzoeksproject op het gebied van mode en sociaal culturele trends delen met een breed publiek.
"Mode gaat over vorm, stijl, uitstraling, maar onvermijdelijk ook over identiteitsvorming, het creëren van een beeld en het uitdragen van een mix van culturen of juist één bepaalde subcultuur"

FoA. Academy

In samenwerking met de SSBA Salon, de culturele deeltjesversneller van de Stadsschouwburg, organiseert First of August, de FoA Academy. Twee keer per jaar combineert oprichtster Karlijn Boersma haar vakgebieden: sociologie en mode. Zo biedt ze een podium aan modemensen met een verhaal en daarmee bewijst ze meteen: mode hoeft niet oppervlakkig te zijn. Boersma richtte in 2011 het modelabel First of August op, een label dat elegant en toch draagbaar is en dat zich niet laat beïnvloeden door tijd en ruimte. Inspiratie komt uit het dagelijks leven.

Met FoA. Academy wil Boersma een platform bieden aan jonge intellectuelen en mode, cultuur en sociale trends verbinden met sociologische inzichten. 

ADVERTISEMENT